W czym może pomóc Ci notariusz?

W czym może pomóc Ci notariusz?

Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. definiuje notariusza (dawniej rejenta) jako osobę zaufania publicznego, powołaną do wykonywania czynności, którym strony są obowiązane lub pragną nadać formę notarialną. Czym dokładnie zajmuje się notariusz i do czego został uprawniony?

Obowiązki notariusza

Do obowiązków notariusza należy sporządzanie aktów notarialnych, aktów poświadczenia dziedziczenia, protestów weksli i czeków, spisywanie protokołów, doręczanie oświadczeń, a także przyjmowanie na przechowanie pieniędzy, dokumentów i papierów wartościowych. Ponadto notariusz sporządza projekty aktów, oświadczeń i innych dokumentów, odpisy, wypisy i wyciągi dokumentów oraz udziela bezpłatnej informacji w zakresie dokonywanych czynności. Osoba wykonująca opisaną profesję zostaje zobowiązana do czuwania nad właściwym zabezpieczeniem spraw mogących powodować skutki prawne.  Każda kancelaria notarialna przygotowuje własną dokumentację czynności notarialnych. W kancelarii najczęściej podpisywane są rozmaite dokumenty urzędowe wymagające obecności notariusza. Co ważne, akty i inne dokumenty podpisane w kancelarii notarialnej zawsze w niej pozostają, a klient może otrzymać jedynie ich odpis.

Należy pamiętać, że rolą notariusza w polskim systemie prawnym stało się też zabezpieczanie niektórych sfer obrotu cywilnoprawnego, np. umów i protokołów sprzedaży. Co istotne, według polskiego prawa i zgodnie z przyjętą przez nie terminologią notariusze nie świadczą usług, lecz dokonują czynności notarialnych.

 

Kancelaria notarialna – podstawowe miejsce pracy notariusza

Kancelaria notarialna jest samodzielnym urzędem prowadzonym przez jednego notariusza albo kilku w formie spółki. Jej nazwa powinna zawierać imię i nazwisko notariusza bądź notariuszy w niej urzędujących. Ponadto, jeśli dana kancelaria jest prowadzona w formie spółki, informację o tym również trzeba uwzględnić w nazwie. Jej siedziba zostaje wyznaczona przez Ministra Sprawiedliwości na wniosek zainteresowanego.

W kancelarii notarialnej akty prawne ma prawo sporządzać notariusz lub jego zastępca, którym jest asesor albo emerytowany notariusz. Dokonywanie czynności notarialnych odbywa się także poza siedzibą kancelarii, jeżeli przemawiają za tym szczególne okoliczności albo specyfika konkretnych procedur.

 

Tajemnica czynności notarialnych

Notariusz musi zachować w tajemnicy okoliczności sprawy, o których uzyskał informacje ze względu na wykonywanie czynności notarialnej. Będąc powiernikiem swoich klientów, osoba wykonująca ten zawód musi kierować się kodeksem etycznym swojej profesji. Wspomniany obowiązek trwa nieprzerwanie nawet po odwołaniu notariusza z pełnionej funkcji. Jedynym wyjątkiem od dotrzymania owej tajemnicy staje się sytuacja, kiedy notariusz składa zeznania jako świadek przed sądem. Od obowiązku zachowania tajemnicy może zwolnić go także Minister Sprawiedliwości. Co ważne, wyżej opisana powinność nie dotyczy informacji udostępnianych na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 listopada 2000 roku o przeciwdziałaniu wprowadzaniu do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących z nielegalnych, nieujawnionych źródeł i o przeciwdziałaniu finansowaniu terroryzmu.

 

Dokonując czynności notarialnych, notariusz czuwa nad odpowiednim zabezpieczeniem praw i interesów każdej ze stron. Udziela też niezbędnych informacji i wyjaśnień związanych z dokonywanymi czynnościami, a także dba o poufność okoliczności sprawy, o których powziął wiadomość. Zachowanie tajemnicy zawodowej to podstawowy obowiązek etyczny notariusza.